کنتاکتور کمکی یا تیغه کمکی به صورت مستقل بر روی کنتاکتور نصب میگردد، زیرا برخی از کنتاکتورها فاقد تیغههای NO و NC هستند. بنابراین، لازم است که این قطعه به طور جداگانه خریداری شده و بر روی کنتاکتور قرار گیرد. کنتاکتورهای اصلی قادر به تحمل جریانهای 600 آمپر و حتی بیشتر هستند، به همین خاطر در مدارهای قدرت به کار گرفته میشوند. کنتاکتورهای کمکی قادرند تا حداکثر 6 آمپر را تحمل کنند، به همین دلیل در مدارهای فرمان به کار میروند. زمانی که کنتاکتور روشن و خاموش میشود، تیغههای کمکی نیز مشابه کنتاکت اصلی حرکت کرده و میتوانند وضعیت خود را تغییر دهند. به عبارت دیگر، زمانی که کنتاکتور از طریق ترمینالهای A1 و A2 فعال میشود، تیغههای بسته باز میگردند و تیغههای باز نیز در زمان عمل کردن کنتاکتور، بسته میشوند. به طور معمول، بسیاری از مدلهای کنتاکتور دارای یک کنتاکت کمکی هستند. در بین کنتاکتورهای کمکی، میتوان به رلههای تایمر و رلههای ایمنی اشاره کرد.
کنتاکت کمکی چیست؟
کنتاکت به تیغه کمکی اطلاق میشود که بهطور مستقل بر روی کنتاکتور یا انواع دیگر کلیدهایی که امکان اتصال کنتاکت کمکی را دارند، نصب میگردد و به ارتقاء عملکرد کلید کمک میکند. این تیغههای کمکی عمدتاً در مدارهای فرمان به کار میروند. کنتاکتهای کمکی قادر به انتقال جریانی تا 6 آمپر هستند. در برخی از مدلهای کنتاکتور، بهطور پیشفرض کنتاکتهای NC و NO وجود ندارند و لازم است از کنتاکتهای کمکی بهطور جداگانه استفاده شود. انتخاب کنتاکت کمکی برای هر دستگاه باید بر اساس برند و مدل خاص آن عنصر انجام شود. به طور کلی، اگر کنتاکتها و کلیدها از برندهای متفاوتی باشند، معمولاً نمیتوانند به صورت همزمان استفاده شوند. به عنوان مثال، اگر از کنتاکتورهای برند فونیکس یا زیمنس استفاده میکنید، باید کنتاکتهای متناسب با این مدلها از برند زیمنس را انتخاب کنید. این قابلیت در مواردی که نیاز به کنترل چندین دستگاه یا بخش از یک دستگاه وجود دارد، بسیار مفید است.
آشنایی با انواع کنتاکت کمکی
این کنتاکتها که پیشتر به آنها اشاره شد، بر روی کنتاکتور اصلی قرار میگیرند. به همین دلیل، از نظر روش نصب به سه دسته تقسیم میشوند: نصب از بغل، نصب از جلو و نصب از پایین. همچنین، انواع دیگری از این کنتاکتها نیز وجود دارند که به شرح زیر هستند:
– کنتاکت دو NO و دو NC
– کنتاکت دو NO
– کنتاکت دو NC
– کنتاکت یک NO و یک NC
– کنتاکت یک NO و سه NC
– کنتاکت سه NO و یک NC
– کنتاکت چهار NO
مزایای تیغه کمکی کنتاکتور چیست؟
مزایای چشمگیر تیغههای کمکی کنتاکتور، آنها را به یکی از محبوبترین تجهیزات در اتوماسیون صنعتی تبدیل کرده است. این تیغههای کمکی، طراحی مدار فرمان را به سادگی قابل توجهی میرسانند. با استفاده از تیغههای کمکی، طراحی و ساخت تابلوهای برق بهینهتر و مقرونبهصرفهتر میشود. این تیغهها با افزایش تعداد کنتاکتها، امکان کنترل مدارهای بیشتر را فراهم میکنند و عیبیابی را سادهتر میسازند. این نوآوری در طراحی تابلوهای برق، فضای مورد نیاز را کاهش داده و هزینههای طراحی و ساخت را نیز به میزان قابل توجهی پایین میآورد. این قابلیت در مواردی که نیاز به کنترل چندین دستگاه یا بخش از یک دستگاه وجود دارد، بسیار مفید است.
قابلیت زمانبندی تیغههای کمکی، انعطافپذیری بینظیری را برای کنترل توالی زمانی در مدارات فراهم میآورد. این تیغهها میتوانند با تاخیر زمانی تعریفشده، فعال یا غیرفعال شوند و بدین ترتیب، انجام مراحل مختلف یک فرایند را با ترتیب زمانی مشخص ممکن سازند. این ویژگی زمانی بسیار ارزشمند است که اجرای یک فرایند نیازمند دنبال کردن توالی زمانی دقیق باشد.
قفل تیغههای کمکی، یک ویژگی ایمنی مهم را ارائه میدهند: آنها از باز شدن تصادفی کنتاکتور اصلی جلوگیری میکنند و آن را در جای خود محکم نگه میدارند. این ویژگی در شرایطی که نیاز به جلوگیری از دسترسی غیرمجاز یا پیشگیری از حوادث ناگوار وجود دارد، بسیار ارزشمند است. با استفاده از تیغههای کمکی، میتوان توالی زمانی و قفل کنتاکتور را به راحتی در خود کنتاکتور پیادهسازی کرد. این تیغهها مزیتی بزرگ هستند، زیرا نیاز به تجهیزات جانبی مانند رلههای تاخیر زمانی و قفلکنندهها را برطرف میکنند.
کلیک کنید: قیمت و خرید انواع کنتاکتور
استفاده از تیغههای کمکی، مزایای متعددی برای طراحی و اجرای مدارهای فرماندهی به همراه دارد. این تیغهها با فراهم کردن مسیرهای بیشتر و افزایش نقاط تماس، باعث بهبود قابلتوجهی در قابلیت اطمینان مدار میشوند. همچنین تیغههای کمکی قفلدار، با جلوگیری از باز شدن تصادفی کنتاکتور، ایمنی کارکنان را در بالاترین سطح نگه میدارند. این ویژگیها، در کنار یکدیگر، منجر به کاهش هزینههای کلی طراحی و اجرا میشوند، بدون اینکه هیچگونه سازشی در مورد کیفیت و ایمنی صورت گیرد.
با استفاده از تیغههای کمکی، میتوان توالی زمانی ایجاد کرد و کنتاکتور را قفل نمود. این کار سطح اتوماسیون صنعتی را ارتقا داده و همچنین کاربردهای ارزشمندی برای کنتاکتورهای اصلی به همراه دارد.
تفاوت کنتاکت کمکی و کنتاکت اصلی
هر کنتاکتور شامل چندین کنتاکت اصلی و تعدادی کنتاکت کمکی است. از نظر ظاهری، کنتاکتهای اصلی و کمکی شباهت زیادی به یکدیگر دارند و تنها تفاوت آنها در نحوه عملکردشان است. کنتاکتهای اصلی برای قطع و وصل مدارهای الکتریکی با توان بالا به کار میروند. کنتاکتهای کمکی وظیفه کنترل را بر عهده دارند و سیگنالهای خروجی را تولید میکنند. این کنتاکتها برای اتصال دستگاههای دیگر مانند رله به کنتاکتور به کار میروند. علاوه بر این، کنتاکتهای کمکی مسئول اتصال چندین کنتاکتور به صورت سری یا موازی نیز هستند.