پمپ آب جزء ضروری هر ساختمان یا مجتمع مسکونی به شمار میآید که مسئولیت تأمین آب را بر عهده دارد. با این حال، این پمپها برای عملکرد بهینه به تجهیزات جانبی نیازمندند که کنتاکتور یکی از مهمترین آنهاست. کنتاکتور به عنوان یک کلید اتوماتیک عمل میکند که مسئولیت قطع و وصل جریان برق پمپ را بر عهده دارد و همچنین از آن در برابر آسیبهای ناشی از نوسانات برق و فرسودگی زودرس محافظت مینماید. یکی از چالشهای عمدهای که ساکنین ساختمانها با آن مواجه هستند، کمبود آب یا فشار پایین آب است. به کارگیری پمپهای آب میتواند راهحلی مؤثر برای این مشکل باشد. با این حال، در بسیاری از موارد، کلید اتوماتیک یا پرشر سوئیچ پمپهای آب در ساختمانها، به ویژه در آپارتمانهای مسکونی، به دلیل استفاده مکرر خراب و از کار میافتد. نصب یک کنتاکتور مناسب برای پمپ آب میتواند به شما در رفع این مشکل کمک کند. لذا در این مقاله قصد داریم روش نصب کنتاکتور برای پمپ اب را شرح دهیم.
چرا باید روی پمپ آب کنتاکتور نصب کنیم؟
کنتاکتورها در راهاندازی پمپهای آب خانگی نقش بسیار مهمی دارند. هنگامی که پمپ آب فعال میشود، کنتاکتور مسئولیت قطع و وصل جریان برق به پمپ را بر عهده دارد. این کنتاکتورها به عنوان یک کلید برق عمل کرده و با دریافت سیگنالی از سیستم آبرسانی، پمپ را به منبع برق متصل میکنند. به دلیل اینکه استفاده مداوم از آب خانگی فشار زیادی به پرشر سوئیچ یا اتومات پمپ وارد میکند و این امر میتواند منجر به آسیب دیدن آن شود، نصب کنتاکتور در مسیر این سوئیچ میتواند فشار را به کنتاکتور منتقل کرده و از فرسودگی آن جلوگیری کند.
کنتاکتور مناسب پمپ آب
هر پمپ آب، مشابه سایر موتورهای الکترونیکی، دارای برچسبی برای وضعیت موتور است. این برچسب شامل مشخصات الکترونیکی پمپ بر روی یک سطح مشخص درج میشود. نکته مهمی که از این برچسب استخراج میشود، مقدار مصرف پمپ آب است که بر اساس آن، یک کنتاکتور مناسب برای کنترل جریان آب نصب میگردد. در پمپهای خانگی با ظرفیت یک اسب و جریان مصرفی برق 5.8 میلیآمپر، امکان اتصال مستقیم با استفاده از یک پرشر سوئیچ وجود دارد. با این حال، به منظور افزایش عمر مفید پرشر، پیشنهاد میشود از یک کنتاکتور متناسب با جریان 9 آمپر بهرهبرداری شود.
در پمپهای آب بزرگتر، مانند مدل دو اسب خانگی، از کنتاکتورهایی با ظرفیت 20 یا 18 میلیآمپر برای جریان 12.5 میلیآمپر استفاده میشود. زیرا با افزایش جریان مصرفی، امکان به کارگیری پرشر سوئیچ وجود ندارد و در صورت استفاده، ممکن است به موتور پمپ آسیب برسد.

ساختار یک کنتاکتور مناسب پمپ آب
یک کنتاکتور الکترونیکی از نظر ساختاری شامل دو نوع هسته ثابت و متحرک است که بین این دو هسته یک فنر وجود دارد. زمانی که برق وصل میشود، جریان مغناطیسی هسته متحرک را به سمت خود جذب میکند و پس از قطع برق، به وضعیت اولیه خود بازمیگردد. اجزای اصلی یک کنتاکتور شامل تیغه، محفظه و بوبین میباشد.
محفظه
محفظه به منظور حفاظت از اجزای رسانا که برق را منتقل میکنند، به کار میرود و با یک لایه عایق پوشش داده میشود تا عملکرد پمپ آب دچار اختلال نشود. این نوع محفظهها دارای استحکام بالا و عایق مناسبی در برابر جریانهای الکتریکی و حرارت هستند.
بوبین
هستهای مغناطیسی پیچیده که نیروی لازم برای اتصال فیزیکی کنتاکتور به سیستمهای الکترونیکی را فراهم میآورد. کنتاکتور مناسب برای پمپ آب.
تیغه
این قطعه شامل دو قسمت قدرت و فرمان است که عملکرد یک کنتاکتور با قرارگیری این تیغه تنظیم میشود. قسمت قدرت تیغه مسئول هدایت جریان الکتریکی بوده و قسمت فرمان آن به دو حالت نرمال یا بسته برای استفاده در کنتاکتور روی بدنه آن نصب میگردد. “کنداکتورها امکان کنترل و قطع یا وصل مدار از راه دور را فراهم میسازند. کنتاکتور با تحریک یا اتصال سیمپیچ مغناطیسی (بوبین) فعال میشود و مداری با توان 3 فاز را برقرار میکند. در مقابل، قطع ولتاژ سیمپیچ مغناطیسی باعث قطع کنتاکتور میشود. یکی از تفاوتهای اصلی بین رله و کنتاکتور، سرعت عملکرد است که رله سریعتر عمل میکند. کنتاکتورها به دلیل نیاز به آمپراژ بالا، عملکردشان کندتر است.”
نحوه نصب و سیم کشی کنتاکتور سه فاز برای پمپ اب
کنتاکتورهای سه فاز بیشترین کاربرد را در صنعت دارند و با بهرهگیری از ترمینالهای قدرت و فرمان آنها میتوان مدارهای گوناگونی طراحی کرد. این کنتاکتورها از چندین کنتاکت تشکیل شدهاند که عمدتاً در وضعیت باز قرار دارند و کنتاکتهای باز با علامت اختصاری NO شناخته میشوند. زمانی که مدار الکتریکی نیاز به قطع و وصل دارد، کنتاکتهای کنتاکتور به سرعت باز و بسته میشوند.
عملکرد کنتاکتور به سادگی قابل درک است. این دستگاه از یک بوبین الکتریکی و یک بخش متحرک تشکیل شده است که با برقدار شدن بوبین، خاصیت مغناطیسی ایجاد میکند. زمانی که قسمت متحرک به سمت خود جذب میشود، اتصال تیغههای کناری کنتاکتور امکانپذیر میگردد و در غیر این صورت، این قسمت متحرک توسط یک فنر به سمت بالا حرکت میکند. همچنین، وجود کنتاکتهای کمکی عایق که وضعیت آنها به تغییرات قسمت متحرک بستگی دارد، ضروری به نظر میرسد.
کلیک کنید: قیمت و خرید انواع کنتاکتور
در ادامه مراحل و روش نصب کنتاکتور برای پمپ اب را بررسی میکنیم:
مرحله اول
– برق منبع در مدار سه فاز را قطع کنید.
– با کمک یک پیچ گوشتی یا هر ابزار مناسب دیگری، سه سیم برق دار را در بار قطع نمایید. (در برخی از مدارهای AC، رنگ سیمها به ترتیب مشکی، قرمز و آبی است.)
– سپس سیمهای برق به رنگهای مشکی، قرمز و آبی را به ترتیب به ترمینالهای L1، L2 و L3 در کنتاکتور متصل نمایید. بدین ترتیب، شما منبع برق را به ورودی کنتاکتور وصل میکنید.
لطفاً به این نکته توجه کنید که ترمینالهای ورودی در کنتاکتور سه فاز ممکن است با شمارهگذاری مشخص شوند. در این حالت، لازم است که سه سیم برق ورودی را به پیچهای 1، 3 و 5 متصل کنید.
مرحله دوم
– سه سیم دیگر به رنگهای مشکی، قرمز و آبی که هم اندازه با سه سیم قبلی هستند را بردارید و انتهای هر کدام را به ترتیب به ترمینالهای T1، T2 و T3 یا پیچهای 2، 4 و 6 در کنتاکتور سه فاز متصل کنید.
– ترمینالهای T1، T2 و T3 که معادل پیچهای 2، 4 و 6 هستند، هر یک به عنوان خروجی بار جریان کنتاکتور عمل میکنند. سپس باید انتهای دیگر این سه سیم را به ترمینالهای بار متصل کنید. بدین ترتیب، کنتاکتور به بار متصل خواهد شد.
مرحله نهایی
– کابلهای مدار کنترل را به ترمینالهای مثبت و منفی کنتاکتور متصل کنید. در این مرحله، لازم است که برق را وصل کرده و با برگرداندن جریان به کنتاکتور، عملکرد این قطعه را بررسی نمایید.
– زمانی که از عملکرد درست کنتاکتور اطمینان حاصل کردید، میتوانید آن را از طریق مدار اصلی کنترل خاموش کنید.